Miejski magazyn pamięci
Opowieści z kart historii Płocka. Odkrywamy nieznane oblicza miasta.
Gdy pruski minister oświaty wizytował płockie gimnazjum, uczniowie odpowiedzieli mu nie po niemiecku, lecz po francusku. W dawnym gmachu pojezuickim język stał się pierwszą linią oporu wobec szkoły pomyślanej jako narzędzie germanizacji.
14 października 2026
W nocy z 9 na 10 marca 1526 roku zmarł ostatni Piast rządzący Mazowszem. Pięćset lat później wciąż spieramy się, czy zabrała go trucizna, choroba czy polityka, która już czekała za progiem warszawskiego zamku.
13 października 2026
W lutym 1870 roku Petersburg zatwierdził statut Towarzystwa Spożywczego i Kasy Pożyczkowej „Zgoda”. Drugiego maja otwarto w Płocku dwa sklepy — z chlebem, solą i cukrem odłożonymi na pamiątkę.
12 października 2026
Gdy inwestycje towarzyszące zostawały w tyle za kombinatem, władze miasta zaczęły odzyskiwać funkcje z mieszkań. Osiemnaście rodzin odeszło ze szpitala przy Kościuszki. Dwie — z klasycystycznej rogatki. W XV-wiecznym gmachu diecezjalnym zaparzono kawę.
10 października 2026
16 lutego 1495 roku zmarł bezpotomnie książę Janusz II. W ciągu roku księstwo płockie weszło do Korony, a na czerwonej tarczy pojawił się czarny orzeł ze złotą literą „P”. Ten znak trwał do rozbioru 1793 roku.
8 października 2026
W 1899 roku płocczanie wzywali lokomotywę jak świętą. Most na Wiśle ściągano przed zimą, gazety z Warszawy spóźniały się o trzy dni, a najstarszy statek na linii nazywał się Sokrates i był – jak pisano – odrapany pod każdym względem.
7 października 2026
1 września 1954 roku sto uczennic weszło do sal Liceum im. Władysława Jagiełły. W mieście liczącym niespełna trzydzieści sześć tysięcy mieszkańców powstała pierwsza na Mazowszu, Kurpiach i Podlasiu państwowa szkoła pielęgniarstwa.
5 października 2026
W 1783 roku, gdy Płock drżał pod pruską okupacją, do miasta przybyły siostry Miłosierdzia – szarytki w szarych habitach. Przywiózł je biskup Michał Jerzy Poniatowski, brat króla. Od tego dnia przez ponad pół wieku ich ciche, nieustanne dzieło przy ulicy Warszawskiej ratowało płocczan przed śmiercią, głodem i rozpaczą.
4 października 2026
Od 1405 roku, gdy książęca para podarowała Płockowi skromny dom dla ubogich i chorych, po rok 2026 – gdy Szpital św. Trójcy świętuje 621. rocznicę jako nowoczesna placówka medyczna. To nie tylko historia budynku. To opowieść o litości, która przetrwała wojny, zarazy, rozbiory i okupacje, stając się bastionem nadziei nad Wisłą.
3 października 2026
Listopad 1912 roku. W cieniu carskiej Rosji, w murach płockiego gimnazjum, grupa chłopców zakłada pierwszy zastęp skautowy „Orłów”. Nie wiedzą jeszcze, że właśnie rodzi się jedno z najstarszych harcerstw w Polsce – ruch, który przetrwa wojny, okupacje i stalinizm. Historia tajnych spotkań, podręczników przemyconych z Krakowa i marzeń o wolnej Polsce zaczyna się właśnie tu, nad Wisłą.
2 października 2026
21 lutego 1802 roku Prusacy mianowali go radcą w Płocku za karykatury z poznańskiego karnawału. W Hotelu Berlińskim na Starym Rynku komponował, grywał do otwartego okna i nazywał miasto zesłaniem. Stąd wyszedł jeden z ojców europejskiego romantyzmu.
1 października 2026
Maj 1945 roku. Płock jeszcze cuchnie spalenizną, a dzieci biegają po ulicach bez ławek i zeszytów. Wtedy nauczyciele i mieszkańcy robią coś niezwykłego: organizują Tydzień Szkoły Powszechnej. Zamiast czekać na cud, ruszają z kwestami, pochodami i akademiami – i w kilka dni zbierają 117 tysięcy złotych na szkolne ławki. To nie była zwykła zbiórka. To był akt wiary w przyszłość.
30 września 2026