Miejski magazyn pamięci

Płock24

Opowieści z kart historii Płocka. Odkrywamy nieznane oblicza miasta.

Historia

Ostatnia noc w okupowanym szpitalu: dramatyczne godziny przed wyzwoleniem Płocka w styczniu 1945

Styczeń 1945 roku. Front wschodni huczy tuż za Wisłą, a w murach Szpitala Świętej Trójcy w Płocku rozgrywa się jeden z najbardziej napiętych momentów okupacji. Niemiecki personel w panice pakuje manatki, polscy lekarze i pielęgniarki przenoszą chorych do piwnic, a nad miastem krążą radzieckie samoloty. To historia jednej nocy, która na zawsze zapisała się w pamięci płocczan.

11 maja 2026

Tragedia

Krwawa pułapka na Sienkiewicza. Dramatyczna masakra gestapo i cudowne ocalenie w ostatnich dniach okupacji Płocka

Styczeń 1945 roku. Płock drży w oczekiwaniu na wolność, ale śmierć czai się tuż za rogiem. Front wschodni ruszył z impetem. Huk dział od strony Warszawy słychać już od kilku dni, a na niebie coraz częściej pojawiają się samoloty – najpierw niemieckie, potem radzieckie. Niemcy pakują manatki i uciekają na zachód, zostawiając za sobą chaos, porzucone magazyny i strach. Polacy, skuleni w domach, nasłuchują zakazanych radiowych komunikatów i szepczą: „Już niedługo…”.

10 maja 2026

Gospodarka

Czarne złoto nad Wisłą: Jak Płock w latach 60. stał się stolicą polskiej petrochemii

W grudniu 1966 roku, dokładnie w drugą rocznicę uruchomienia pierwszych instalacji, nad płocką Wisłą rozbrzmiewały fanfary – zakończono I etap budowy Mazowieckich Zakładów Rafineryjnych i Petrochemicznych. To nie była zwykła inwestycja. To moment, w którym tysiącletnie miasto nad rzeką stało się sercem polskiego przemysłu naftowego, a „czarne złoto” popłynęło rurociągiem „Przyjaźń”, zmieniając na zawsze oblicze Mazowsza.

10 maja 2026

Historia

Rok 1361 – kiedy Płock naprawdę zyskał wolność? Przywilej Kazimierza Wielkiego i narodziny miejskiego godła

W Mąkolinie koło Bodzanowa, w cieniu mazowieckich lasów, Kazimierz Wielki podpisał dokument, który zmienił wszystko. Płock powiększył się o sześćdziesiąt włók ziemi, mieszkańcy zyskali wolność od jurysdykcji wojewodów i… wybili pieczęć z herbem, który do dziś wisi na ratuszu. To nie był zwykły przywilej – to był akt narodzin prawdziwego miasta.

4 maja 2026

Historia

Łzy radości na zamarzniętej Wiśle – pierwszy dzień wolności w Płocku 1945

Zamarznięta Wisła lśniła w styczniowym słońcu jak srebrna tafla. Po jej drugiej stronie, od strony Radziwia, nadciągały pierwsze sylwetki żołnierzy. Nie maszerowali w zwartych szeregach – szli grupkami, śpiewając. Głosy niosły się po lodzie, mieszając się z echem kroków. Mieszkańcy przedmieścia wychylali się z okien i bram, machali czym popadło. Jeszcze wczoraj miasto drżało pod niemieckimi butami. Dziś, 21 stycznia 1945 roku, o siódmej rano, czerwone i biało-czerwone flagi pojawiły się nad ratuszem. Płock był wolny.

4 maja 2026

Polityka

Marzenie o stolicy Mazowsza – gdy Płock prawie został wojewódzkim centrum

Wiosna 1945 roku w Płocku pachniała nie tylko świeżym chlebem z nowo otwartych piekarni i dymem z remontowanych pieców. Pachniała nadzieją na wielki awans. Miasto, które dopiero co otrząsnęło się z niemieckiej okupacji, nagle zaczęło marzyć o tym, by stać się stolicą całego Mazowsza. 25 marca lokalna prasa obwieściła sensacyjną wiadomość: Rada Ministrów postanowiła utworzyć województwo mazowieckie z siedzibą właśnie w Płocku. Warszawa – zniszczona w 85 procentach – miała zostać „województwem stołecznym", a reszta regionu trafiła pod płocki zarząd.

3 maja 2026

Wojsko

Trzej zapomniani płocczanie z Tłuchowa: Bohaterowie pierwszej krwi powstania styczniowego

Pod potężną, stuletnią lipą, która rozkłada swoje konary tuż przy bramie wiodącej na cmentarz parafialny w Tłuchowie, stoi skromny, nieco już zniszczony pomnik. Trzy nazwiska wyryte w kamieniu, trzy daty – 4 kwietnia 1863 roku. Żadnych pompatycznych słów, żadnego marmuru. Tylko prosty napis i zawsze świeże znicze. W 2026 roku, gdy obchodzimy 163. rocznicę wybuchu powstania styczniowego, harcerze z miejscowej drużyny jak co roku sprzątają grób, zapalają świece i opowiadają dzieciom historię trzech płocczan, którzy polegli tu jako pierwsi w całym województwie płockim.

3 maja 2026

Historia

Masław i bunt chłopski: zapomniana rewolucja Mazowszan w XI wieku

W 1037 roku, gdy państwo Piastów chwiało się w posadach po śmierci Mieszka II, chłopi Mazowsza Płockiego chwycili za broń. Na ich czele stanął Masław – człowiek, który ogłosił się księciem i przez dziesięć lat bronił niezależnego Mazowsza. To była pierwsza wielka chłopska rewolucja w Polsce, której płomień rozgorzał właśnie nad Wisłą i Skrwą.

2 maja 2026