Miejski magazyn pamięci
Opowieści z kart historii Płocka. Odkrywamy nieznane oblicza miasta.
Tag
28 artykułów · strona 1 z 3
Zaczęło się od stu rubli, wialni z Gdańska i placu między Więzienną a Królewiecką. Po stu latach z tej samej płockiej ziemi wyjechały kombajny, które kosiły zboże po drugiej stronie Atlantyku.
5 listopada 2026
Konrad Mazowiecki przeszedł do historii jako ten, który sprowadził krzyżaków. W 1237 roku, gdy nadawał Płockowi prawa miejskie i osiągał szczyt swoich działań, nikt jeszcze nie mógł przewidzieć, jak bardzo późniejsi historycy obciążą go winą za stulecia strat.
2 listopada 2026
Po drugim rozbiorze Płock wszedł do Prus Południowych, po trzecim stał się stolicą departamentu Prus Nowowschodnich. W 1802 roku na nowej ulicy stanął Kolegienhaus. Miasto, które było stolicą województwa Rzeczypospolitej, uczyło się być stolicą obcej kamery.
29 października 2026
11 maja 1958 roku w sali PSS „Zgoda” Władysław Broniewski powiedział Płocczanom to, czego nie powtarzał potem nigdzie indziej: że jego poezja bierze się z domu, dębu i widoku za Tumem. Taśmy nie włączono. Zostały notatki, które poeta sam przejrzał.
22 października 2026
Z wirydarza katedry płockiej widać było dym komina nad Skrwą. Dla miasta, które przez cały wiek XIX nie miało wielkiego przemysłu, papiernia w Soczewce była chlebem setek rodzin.
18 października 2026
Gdy pruski minister oświaty wizytował płockie gimnazjum, uczniowie odpowiedzieli mu nie po niemiecku, lecz po francusku. W dawnym gmachu pojezuickim język stał się pierwszą linią oporu wobec szkoły pomyślanej jako narzędzie germanizacji.
14 października 2026
16 lutego 1495 roku zmarł bezpotomnie książę Janusz II. W ciągu roku księstwo płockie weszło do Korony, a na czerwonej tarczy pojawił się czarny orzeł ze złotą literą „P”. Ten znak trwał do rozbioru 1793 roku.
8 października 2026
Styczeń 1945. Płock w gruzach, a w hali dawnej „Maschinen Industrie” garstka zmęczonych robotników w brudnych kombinezonach ratuje ostatnie tokarki przed wywiezieniem do Rzeszy. Dwadzieścia lat później z tej samej fabryki zjeżdżają pierwsze polskie kombajny – symbole mechanizacji wsi. To opowieść o pionierach, którzy nie tylko odbudowali zakład, ale dali krajowi maszyny, które zmieniły oblicze polskiego rolnictwa.
13 sierpnia 2026
W 1956 roku, gdy nad Wisłą budowano przyszłość, antropologowie z Łodzi weszli na płockie ulice i radziwskie podwórka z taśmami mierniczymi i aparatami. To, co zmierzyli na twarzach prawie 700 mieszkańców, okazało się żywą kroniką tysiąca lat: od piastowskich grodów po wielką petrochemię lat 60. Sylwetki płocczan i radziwian opowiedziały historię Mazowsza lepiej niż najgrubsza księga.
6 sierpnia 2026
Gdy hitlerowcy zamknęli szkoły i aresztowali nauczycieli, mieszkańcy Ziemi Płockiej rozpoczęli jedną z najpiękniejszych bitew okupacji – bitwę o polskie umysły i serca. W izbach wiejskich, stodołach i prywatnych mieszkaniach trwała tajna szkoła, w której kreda była bronią, a dzieci strażnikami wolności.
23 lipca 2026
Nad brzegami Wisły, w sercu Mazowsza, od ponad tysiąca lat tętni życie jednego z najstarszych i najważniejszych ośrodków gospodarczych Polski. Płock, gród piastowski, który przez wieki był kluczem do bogactwa regionu, kryje tajemnice handlu, rzemiosła i przedsiębiorczości, które ukształtowały nie tylko Mazowsze, ale i całą Polskę.
20 lipca 2026
Płock nad Wisłą przez stulecia znosił najazdy, pożary i plagi, lecz nigdy nie poddał się losowi. Miasto książąt mazowieckich, królów i biskupów, otoczone potężnymi murami, raz po raz wstawało z popiołów, stając się symbolem nieustępliwej mazowieckiej duszy.
19 lipca 2026