Marek Lajourdie, Francuz z pochodzenia, przybył do Polski w 1827 roku. Zbudował bulwar na Sołcu, kanał augustowski, a w 1836 roku pierwszy most łyżwowy pod Płockiem. Jako inżynier Wisły przez dekady badał rzekę, napisał projekt regulacji wydany po francusku w 1884 roku. Ostatnie lata życia spędził w Radziwiu, gdzie zmarł w 1881 roku i został pochowany na miejscowym cmentarzu.
Droga inżyniera z Paryża nad Wisłę
Urodzony w 1797 roku, po szkole budownictwa w Paryżu poświęcił się studiom hydraulicznym. W Polsce naturalizował się w 1832 roku. Most łyżwowy w Płocku był jego dziełem, a później konserwacją. Od 1841 roku jako inżynier Wisły aż do emerytury w 1868 roku. Po emeryturze napisał monumentalną pracę o regulacji rzeki.
Hipoteza o zmianie koryta pod Płockiem
W liście VIII projektu z 1884 roku Lajourdie opisał dolinę Wisły według stanu z 1864 roku. Twierdził, że dawne koryto biegło wzdłuż południowego stoku od Dobrzykowa do Wólki Brwileńskiej. Radziwie leżało na brzegu prawego, a zmiana nastąpiła stosunkowo niedawno po zatorze lodowym. Wielka powódź w 1769 roku przesunęła nurt pod Płock. Jego grób na cmentarzu radziwskim jest symbolem tej miłości do rzeki.
Życie codzienne w Radziwiu
Lajourdie zamieszkał w Radziwiu, obserwując z bliska to, o czym pisał. Droga grobla, łąki na dawnym korycie, stare topole – wszystko to znał z własnych badań. Jego praca to nie tylko technika, ale i pasja do mazowieckiego krajobrazu.
Ciekawostki i kontekst XIX-wieczny
Jako Francuz w zaborze rosyjskim, Lajourdie wnosił europejską wiedzę hydrauliczną. Most łyżwowy ułatwił komunikację, a projekt regulacji wpłynął na późniejsze prace nad Wisłą. Pochowany w Radziwiu – symbol integracji przybysza z lokalną społecznością.
Znaczenie historyczne
Lajourdie to postać łącząca historię inżynierii z losami Radziwia. Jego badania pomogły zrozumieć zmiany koryta Wisły, które ukształtowały dzisiejsze Płock i Mazowsze. Grób na radziwskim cmentarzu przypomina, że rzeka przyciąga nie tylko Mazowszan, ale i ludzi z daleka.
